OKTÓBER 2008
Misskilið Rússalán
Þann 7. október 2008 tilkynnti Davíð Oddsson, seðlabankastjóri, að stórt lán frá Rússlandi væri í höfn. Morgunblaðið greindi svo frá, klukkan 08:33 að morgni.
Sendiherra Rússlands á Íslandi, Victor I. Tatarintsev, tilkynnti formanni bankastjórnar Seðlabankans í morgun að staðfest hefði verið að Rússland myndi veita Íslandi lánafyrirgreiðslu að upphæð 4 milljarðar evra, jafnvirði rúmlega 620 milljarða króna, á skráðu gengi Seðlabankans.
(MBL 07.10 2008)
Síðar um daginn kom svo babb í bátinn. Misskilingur virðist hafa átt sér stað. Eyjan.is greinir svo frá.
Seðlabankinn virðist í morgun hafa verið of fljótur á sér í að tilkynna 4 milljarða evra lán frá Rússum.
Bankinn sendi fá sér fréttatilkynningu um klukkan 14, þar sem hann áréttaði fyrri tilkynningu bankans, frá í morgun, um að “Rússland myndi veita Íslandi lánafyrirgreiðslu að upphæð 4 milljarðar evra.”
Í tilkynningu bankans áðan segir einfaldlega: “Í framhaldi af frétt Seðlabanka Íslands frá því fyrr í morgun um viðræður milli Rússlands og Íslands skal áréttað að löndin hafa ákveðið að hefja viðræður um fjármálaleg atriði innan fárra daga.”
(Eyjan.is 07.10 2008)
Í Kastljósþætti daginn eftir útskýrir Davíð Oddsson sýna hlið.
Það er náttúrulega margt í þessari spennu sem nú er, sem fer kannski í tilkynningum öðruvísi en ætlað er. Rússneski sendiherrann hringdi í mig, ég held kortér fyrir sjö í morgun, og sagði frá því að menn væru í jákvæðum stellingum. Ég skildi það svo að það væri ekki bann á það að tilkynna hvernig horfði um þetta vinarbragð Rússanna. En síðan var talið að við hefðum kannski gengið heldur langt í því á þessu stigi að útskýra málið í smátriðum. Og svo bættist við að það voru ekki allir í stjórnkerfinu í Moskvu með upplýsingar um málið.
(Eyjan.is 08.10 2008)
------
Imon - FME að rannsaka?
Skilanefnd tók Landsbanka yfir þriðjudaginn 07.10 2008. Skömmu fyrir það keypti Imon ehf. 4% í bankanum.
Imon ehf., félag skráð á Magnús Ármann, keypti fjögurra prósenta hlut í Landsbankanum fyrir tæpa níu milljarða króna skömmu áður en skilanefnd tók yfir stjórn bankans á þriðjudag í síðustu viku.
Hvorki liggur fyrir af hverjum félagið keypti hlutina né hvernig greitt var fyrir þá og hvort féð hafi komið úr vasa Magnúsar.
Ljóst er að hlutabréf bankans eru nú verðlaus.
[...]
Imon var í enda ágúst stærsti stofnfjáraðili Byrs með 7,7 prósenta hlut. Magnús Ármann var með umsvifamestu hluthöfum FL Group (nú Stoða) í gegnum félagið Materia Invest og var hann stjórnarmaður í félaginu um tíma. Hann situr nú meðal annars í stjórn 365, útgáfufélags Fréttablaðsins og Stöðvar 2.
(Markaðurinn, 15.10 2008)
Sjá má skjámynd af fréttinni hér.
Af þessu tilefni birti Egill Helgason aðsendar vangaveltur á vefsíðu sinni:
Kaup Imon í Landsbankanum
Hvers vegna spyr ENGINN fjölmiðill um kaup Imon í Landsbankanum korteri fyrir hrunið.
Hverjir fengu að selja?
Hver ákvað að lána Imon?
Lánaði Landsbankinn þessu félagi?
Hvað segir Magnús Ármann - afhverju tala enginn við hann?
Er hann ekkert svekktur að hafa tapað svona miklum peningum?
Er hann borgunarmaður fyrir þessu?
Stýrir hann Imon í dag eða einhver annar?
FME sagðist vera að rannsaka málið en ég trúi ekki öðru en það taki ca 1 klst að rannsaka svona færslur og komast að hinu sanna.
kv.
Bankamaður
(Silfur Egils, 07.11 2008)
Við bíðum svara.
------
Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri - forskot á aðra hluthafa?
Þann 16. október birtir vísir.is frétt þess efnis að Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri fjármálaráðuneytis, hafi selt hlut sinn í Landsbanka mánuði áður en FME tók bankann yfir.
Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri í Fjármálaráðuneytinu seldi hlutabréf sem hann átti í Landsbankanum um mánuði áður en fjármálaeftirlitið yfirtók rekstur bankans.
Baldur náði því að selja hlutabréf sín áður en þau urðu algjörlega verðlaus eftir yfirtöku fjármálaeftirlitsins á bankanum. Hann neitaði viðtali en sagði í samtali við fréttastofu að þegar hann seldi bréfin hafi hann ekki haft neinar upplýsingar sem markaðurinn hafði ekki. Hann hafi tekið ákvörðun um sölu bréfanna eftir að fréttir birtust í blöðum um áhættu bankans á útlánatapi vegna lánveitinga. Hann segir jafnframt að hann hafi ekki keypt hlutabréf eftir að hann kom til starfa í ráðuneytinu þar sem hann telur það ekki samræmast starfi sínu.
(Vísir.is 16.10 2008)
Áður hafði Baldur sótt fund með Alistair Darling, fjármálaráðherra Bretlands, hvar erfið staða Landsbanka var rædd, væntanlega í viðurvist Baldurs.
Eins og fram kom í Viðskiptablaðinu í gær seldi Baldur bréf sín um það bil tveimur vikum eftir að hann sat ásamt viðskiptaráðherra fund með Alistair Darling, fjármálaráðherra Bretlands, 2. september sl. þar sem m.a. var rætt um flutning á innistæðum á innistæðureikningum Landsbankans í Bretlandi yfir í þarlent dótturfélag.
(Vb.is 29.10 2008)
Menn velta því eðlilega fyrir sér hvort Baldur hafi uppgötvað eitthvað á nefndum fundi; hafi haft upplýsingar sem veittu honum forskot umfram aðra hluthafa.
Árni Mathiesen, fjármálaráðherra, varði ráðuneytisstjórann í umræðum á alþingi þann 17.11 2008.
Egill Helgason ritaði m.a. af því tilefni:
Þegar Árni Mathiesen kemur í þingið og ver ráðuneytisstjóra sinn með þessum hætti er það ekki stjórnmálamaður sem talar, heldur félagi í the old boys club.
Baldur er reyndar einn elsti meðlimurinn. Hann var lengi baktjaldamaður og kommissar hjá Flokknum, áður en hann steig fram og var dubbaður upp sem ráðuneytisstjóri af Geir Haarde.
Það er ennþá ráðgáta hvers vegna hann var talinn hæfur í djobbið.
(Egill Helgason, 17.11 2008)
------
Gat Ísland losnað undan Icesave? 30 milljarðar í stað 600?
Eyjan segir frá því 26. október að í væntanlegu viðtali Kompás við Björgólf Thor, komi fram að Landsbankanum hafi verið boðið að yfirfæra allar skuldbindingar vegna Icesave yfir á Breta, gegn 200 milljónum punda í tryggingu. Þetta munu vera um 30 milljarðar íslenskra króna (eftir því hvaða gengisdagsetning er notuð).
Björgólfur Thor Björgólfsson heldur því fram í Kompási Stöðvar 2, sem sjónvarpað verður annað kvöld, að daginn áður en neyðarlög voru sett á íslensku bankana hafi bresk yfirvöld boðist til að taka alla Icesave-reikninga undir sína ábyrgð á fimm dögum, gegn því að Seðlabankinn lánaði Landsbankanum 200 milljónir punda í tryggingu.
(Eyjan.is 26.10 2008)
Fyrstu viðbrögð Seðlabankans var tilkynning þess efnis að bankinn leggi ekki í vana sinn að tjá sig um "samninga eða viðskipti af þessu tagi".
Skömmu síðar, 27.10 2008, birtist þessi yfirlýsing á RÚV, hvar bankastjórarnir afneita með öllu að hafa vitað af nefndu tilboði.
Þann 28. október viðurkennir Davíð Oddsson hins vegar að hafa heyrt af þessu "í framhjáhlaupi".
Davíð Oddsson seðlabankastjóri segir að Seðlabankinn hafi einungis í framhjáhlaupi fengið veður af umleitan Landsbanka eftir hraðameðferð frá breska fjármálaeftirlitinu til þess að koma IceSave undir breska lögsögu.
(VB 28.10 2008)
Einhverjir hefðu eflaust lagt töluvert á sig að kanna hvað lægi á bakvið slíkan orðróm, jafnvel þó í framhjáhlaupi væri; enda stæði þá kostnaður Íslands vegna Icesave í 30 milljörðum (lán) í stað 600 milljarða (skuldar).
Þann 19. nóvember birtist grein í Fréttablaðinu hvar Jón Steinsson, hagfræðingur, gagnrýndi Seðlabankann fyrir röð mistaka. Jón heldur því fram að Icesave reikningunum hefði mátt koma undir breska ábyrgð - þó með öðrum aðferðum en greint er frá hér ofar.
„Seðlabankinn hefði getað notað heimildir um bindiskyldu til að koma Icesave í erlend dótturfélög og þannig komið í veg fyrir öll þessi vandræði okkar," segir Jón. Synd sé að bankinn hafi ekki beitt sér fyrir því.
Jón gagnrýndi Seðlabankann fyrir röð mistaka eftir hrun bankakerfisins í Fréttablaðinu á mánudag.
(visir.is 19.11 2008)
------
Sjö milljörðum hnuplað - sviku Glitnismenn Eksportfinans?
Ein furðulegasta flétta hrunsins. Svo virðist sem Eksportfinans hafi lánað þrem aðilum fjármagn, með milligöngu Glitnis. Glitnir rukkaði og fékk greitt - en borgaði aldrei Eksportfinans. Undarlegt, svo ekki sé fastar að orði kveðið.
Aftenposten hefur eftir Gisele Marchand, yfirmanni Eksportfinans, að stofnunin hafi lagt löghald á eigur Glitnis í Noregi en útibú bankans þar var selt í fyrradag. Marchand kveðst öldungis gáttuð á viðskiptasiðferði Glitnismanna.
Eksportfinans hafi veitt þrenn lán 2005 með Glitni sem millilið, öll samskipti stofnunarinnar við þá sem slógu lánið voru gegnum bankann. Þegar íslenska ríkið yfirtók síðan Glitni hafi Eksportfinans haft samband við skuldunautana þrjá svo þeir gætu gert lánin upp beint til stofnunarinnar.
Marchand segir að þá hafi komið í ljós að lánin höfðu verið endurgreidd, hið fyrsta strax í hittiðfyrra, hin tvö í ár. Greiðslan virðist hafa runnið beint í sjóði Glitnis. Marchand telur ekki að útibú Glitnis í Noregi tengist þessu máli.
(RUV 22.10 2008)
Við bíðum svara.
NÓVEMBER 2008
Skattar hækkuðu langmest á Íslandi
Kemur í sjálfu sér hruninu lítið við, en ágætt að halda til haga.
Íslendingar eru sú þjóð sem mátt hefur þola langmestar skattahækkanir af öllum þjóðum innan Efnahags- og framfarastofnuninnar, OECD, á síðasta áratug. Er nú svo komið að Ísland er komið á topp tíu listann yfir þau ríki sem þyngsta skattbyrði leggja á þegna sína.
(visir.is 01.11 2008)
------
Viðbrögð stjórnvalda - skólabókardæmi um klúður
Dr. Jón Daníelsson, prófessor við LSE og sérfræðingur í fjármálakreppum, gagnrýnir viðbrögð stjórnvalda harðlega; klassísk mistök.
Dr. Jón Daníelsson prófessor við London School of Economics segir að viðbrögð íslenskra stjórnvalda séu skólabókardæmi um hvernig ekki eigi að bregðast við fjármálakreppu eins og þeirri sem ríkir nú á Íslandi.
Jón segir að stjórnvöld hafi ekki hafa leitað til sín vegna efnahagskreppunnar sem nú skekur landið. Þetta kom fram í þætti Sigurjóns M. Egilssonar, Sprengisandi á Bylgjunni í dag.
Jón er sérfræðingur í fjármálakreppum og hann sagði í þættinum að kreppan sem varð á sínum tíma í Argentínu og í Asíu sé eins og sú á Íslandi nú.
Hann segir að nánast það einasta sem þurfi að breyta í skýrslum frá Asíukreppunni sé að setja nafn Íslands inn í staðinn og þá standi skýrslan. Hann segir að allt sem hér hafi gerst hafi verið skólabókardæmi, bankakreppan, pólitíkin og mistökin sem gerð hafa verið. Í raun sé um að ræða klassísk mistök.
(visir.is 02.11 2008)
------
Gömlu bankarnir - stöðutaka gegn krónunni
Í byrjun nóvembermánaðar birti Morgunblaðið frétt þess efnis að íslensku bankarnir hefðu stundað "stórfelldar stöðutökur gegn íslensku krónunni".
Meðal þess sem komið hefur í ljós við skoðun á efnahagsreikningum bankanna sem nýlega fóru í þrot, Glitnis, Kaupþings og Landsbankans, eru „stórfelldar stöðutökur gegn íslensku krónunni“ eins og heimildarmaður Morgunblaðsins komst að orði.
(MBL 03.11 2008)
Um þetta ritaði Egill Helgason, sama dag.
Þetta er það sem ég hef verið að tala um lengi, að bankarnir tóku stórfelldar stöður gegn krónunni.
Þeir felldu gengið.
Þetta hefur ekki verið rannsakað almennilega.
Kaupþing var þar í fararbroddi.
Þeir ætluðu þó ekki að láta hana fara neðar en 140 krónur á móti evru.
En svo misstu þeir tökin. Enda var þetta gert á tíma þegar þeir skynjuðu að allt væri að fara að hrynja.
(Egill Helgason 03.11 2008)
Áður höfðu bankastjórar bankanna vísað slíkum ásökunum á bug, t.d. Lárus Welding í viðtali við 24 Stundir, 26.06 2008.
„Bankarnir eru ekki viljandi að fella gengi krónunnar. Það er ekki gott fyrir bankana að krónan veikist,“ segir Lárus Welding, forstjóri Glitnis.
(24 Stundir 26.06 2008)
------
Kaupþing - niðurfelling skulda/ábyrgða - Gunnar Páll
Þann þriðja nóvember, 2008, birtist tölvupóstur víða í bloggheimum, hvar bréfritari staðhæfði að stjórnendur Kaupþings hefðu fellt niður skuldir starfsmanna sinni fyrir hrunið, svo þeir gætu haldið áfram störfum innan bankans (gjaldþrota einstaklingur má ekki sinna téðum störfum).
Sjá má tölvupóstinn í bloggfærslu sem Friðrik Þór Guðmundsson (lillo) ritaði um málið.
Síðar sama dag birti visir.is frétt af málinu.
Tölvupóstur hefur farið eins og eldur í sinu manna á milli um að yfirmaður áhættustýringar Kaupþings hafi tapað tveimur milljörðum og að allar skuldir hans hafi verið hreinsaðar, sem og fjölda annarra bankastarfsmanna.
Þar segir jafnframt að Fjármálaeftirlitið og ráðamenn hafi rökstutt niðurfellingu skuldanna með því að ómögulegt yrði annars að manna yfirmannastöður í nýju bönkunum, því þar mega gjaldþrota einstaklingar ekki starfa.
Fréttastofa kannaði í dag hvað væri hæft í þessum orðrómi sem hefur vakið gríðarlega reiði hjá almenningi. Og hann virðist ekki úr lausu lofti gripinn. Fréttastofa hefur heimildir fyrir því að stjórn Kaupþings hafi skömmu fyrir þjóðnýtingu bankans ákveðið að fella niður skuldir æðstu stjórnenda, lán sem viðkomandi einstaklingar höfðu tekið til að fjármagna kaup á bréfum í bankanum.
Það er á huldu hversu margir fengu þessa lúxusmeðferð, að skuldum þeirra hafi verið sópað út af borðinu, en talið er að þeir hlaupi á tugum.
(visir.is 03.11 2008)
Sama dag sagði visir.is frá því að "kaupþingsprinsar" hefðu breyst í hlutafélög "korteri fyrir þjóðnýtingu".
Ingvar Vilhjálmsson og Frosti Reyr Rúnarsson, sem starfa báðir hjá Kaupþingi, stofnuðu báðir einkahlutafélag í sömu viku og bankinn var þjóðnýttur. Ingvar færði hlut sinn í bankanum í einkahlutafélagið en Frosti Reyr ekki að sögn upplýsingafulltrúa bankans.
(visir.is 03.11 2008)
Þann fjórða nóvember, 2008, sendi fyrrverandi stjórn Kaupþing frá sér yfirlýsingu hvar haldið er fram að skuldir starfsmanna hafi ekki verið felldar niður, heldur persónulegar ábyrgðir þeirra.
Vegna fallandi hlutabréfaverðs og aukins fjármagnskostnaðar var það mat stjórnar að einkum væri um tvær leiðir að velja. Annað hvort að starfsmenn seldu hlutabréf sín og greiddu þannig upp lánin eða að bankinn felldi niður það sem eftir stæði af ábyrgð starfsmanna á lánum vegna hlutabréfakaupa í bankanum.
(MBL 04.11 2008)
Persónuleg ábyrgð starfsmanna á lánunum var takmörkuð þegar söluréttur var felldur niður á árinu 2005. Persónuleg ábyrgð starfsmanna var síðan alfarið felld niður í september 2008.
(Eyjan 04.11 2008 - úr yfirlýsingu Kaupþing)
Málið vatt fljótt upp á sig og fljótlega fóru spjótin að beinast að Gunnari Páli, formanni VR - sem einnig starfaði sem stjórnarmaður í fyrrum stjórn Kaupþings.
Salvör Gissurardóttir ritaði um þetta fimmta nóvember og er á þeirri skoðun að framkvæmdin sé andstæð lögum á fleiri en einn hátt.
Gunnar Páll gaf frá sér yfirlýsingu í Morgunblaðinu, sama dag, hvar sagði m.a.:
Sem stjórnarmaður í Kaupþingi var það skylda mín að verja hagsmuni hluthafanna. Þegar fjallað var um það á stjórnarfundi bankans að heimila forstjóranum að fella niður persónulegar ábyrgðir starfsmanna var mér efst í huga sú skylda að tryggja hag bankans og umbjóðenda minna.
(MBL 05.11 2008)
Gunnar Páll mætti einnig í Kastljós RÚV um kvöldið og freistaði þess að afsaka gjörðir stjórnarmanna og tvöfalt líf sitt sem formaður verkalýðsfélags, annars vegar, og stjórnarmaður bankastofnunar, hins vegar. Sjá má viðtalið við Gunnar á vef Láru Hönnu (fyrsta myndband).
Þá má einnig benda á frétt Eyjunnar (05.11 2008) hvar Gunnar Páll biður um svigrúm. Þar eru yfir 180 athugasemdir frá lesendum sem flestir virðast sjá ýmislegt athugavert við framgöngu Gunnars Páls.
------
Kaupþing - niðurfelling skulda/ábyrgða - Þorgerður Katrín - lán til Kaupþing
Forsögu má sjá hér að ofan.
Auk Gunnars Páls beindust spjótin að Þorgerði Katrínu, menntamálaráðherra, en eiginmaður hennar, Kristján Arason var framkvæmdastjóri viðskiptabankasviðs hjá Kaupþing á þeim tíma (?) sem ábyrgðir voru felldar niður hjá starfsmönnum.
Kristján Arason, eiginmaður Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur menntamálaráðherra, varð fyrir gífurlegu fjárhagstjóni við fall Kaupþings. Kristján, sem var framkvæmdastjóri viðskiptabankasviðs, hafði fært allar sínar fjárfestingar inn í eignarhaldsfélag sitt 7 hægri ehf. síðasta vetur. Hann átti miklar upphæðir í Kaupþingi en hefur nú tapað öllu.
(Eyjan.is 04.11 2008)
Þorgerður hefur aftekið með öllu að eitthvað óeðlilegt hafi átt sér stað og segir þau hjónin hafi tapað miklum peningum, þó enn sé óljóst hvar skuldirnar falli.
Þorgerður segir að ekki sé búið að gjaldfella skuldirnar vegna kaupa á hlutabréfunum í bankanum, þannig að ekki sé ljóst hvort að 7 - hægri taki skuldirnar eða hvort þau hjónin geri það persónulega.
(Visir.is 04.11 2008)
Í kjölfar þessa voru háværar kröfur um afsögn menntamálaráðherra og menn fóru einnig að velta fyrir sér, í ljósi tengla eiginmanns hennar við bankann, hvort eðlilega hafi verið staðið að þeirri ákvörðun að ríkið samþykkti - skömmu fyrir hrun - að lána bankanum 500 milljónir evra.
Kristinn H. Gunnarsson innti ráðherra eftir þessu á alþingi.
Kristinn vitnaði í stjórnsýslulög og velti því fyrir sér hvort Þorgerður Katrín hefði verið hæf til að taka ákvarðanir, sérstaklega þær er vörðuðu Kaupþing í ljósi þess að hún hefði tengst Kaupþingi fjárhagslega.
(VB 12.11 2008)
------
100 milljarðar millifærðir úr sjóðum Kaupþings fyrir hrun?
Þann fjórða nóvember, 2008, sagði visir.is frá því að 100 milljarðar hefðu verið millifærðir úr sjóðum Kaupþings, rétt fyrir hrun, án þess að tilhlýðandi skýringar fyndust.
Hundrað milljarðar voru millifærðir úr sjóðum Kaupþings inn á erlenda bankareikninga skömmu áður en bankinn var þjóðnýttur. Skilanefnd bankans rannsakar nú hvort þessum fjárhæðum hafi verið skotið undan.
Heimildir fréttastofu herma að millifærslurnar hafi vakið athygli manna í skilanefndinni sökum þess hversu háar þær voru og hvenær þær voru gerðar. Þegar farið var að skoða þær betur kom í ljós að reikningarnir, sem peningarnir voru færðir á, eru allir í löndum þar sem erfitt er að komast að því hver reikningseigandinn er.
(visir.is 04.11 2008)
Daginn eftir, birti RÚV frétt með undarlegri fyrirsögn; Millifærslur eðlilegar. Í fréttinni er svo greint frá því að ekkert sé vitað hvort millifærslurnar séu eðlilegar eða ólöglegar.
Vegna fréttarinnar sendi skilanefndin frá sér yfirlýsingu rétt fyrir hádegi í dag um að óháður sérfræðingur væri á vegum nefndarinnar að athuga hvort vikið hafi verið frá reglum. Sérfræðingurinn hefði óheftan aðgang að öllum gögnum bankans. Vinnan væri í fullum gangi og athugun ekki lokið.
(RUV 05.11 2008)
Við bíðum svara.
------
200 milljarðar fóru í sjóðina!
Morgunblaðið greinir frá því, 6. nóvember að 200 milljarðar hafi verið settir í svokallaða peningamarkaðssjóði nýju ríkisbankanna, áður en úr þeim var greitt, í skiptum fyrir verðlítil eða verðlaus bréf.
Nýju ríkisbankarnir settu 200 milljarða króna inn í peningamarkaðssjóði Landsbankans, Kaupþings og Glitnis áður en greitt var úr þeim. Í staðinn fengu þeir verðbréf sem sjóðirnir höfðu keypt og voru annaðhvort verðlaus eða verðlítil.
Utanaðkomandi aðilar voru fengnir til að verðleggja verðbréfin. Samkvæmt upplýsingum Morgunblaðsins var greiðslan mun meiri en hefði fengist á markaði. Fjárfestar sem áttu í öðrum sjóðum kanna lögmæti þessa.
(MBL 06.11 2008)
Í aðsendu bréfi á vef Egils Helgasonar segir m.a. þetta:
Þetta þýðir að 200 milljarðar voru teknir af almannafé og færðir þeim sem áttu í þessum sjóðum. Nú er ljóst að þessir sjóðir báru áhættu enda með hærri ávöxtun en almennir reikningar. Þessa áhættu gengu þeir undir sem áttu fé í sjóðunum og þáðu í staðinn hærri vænta ávöxtun. Hver er munurinn á því að kaupa þessa einstaklinga undan áhættunni þegar illa fer og því að aflétta ábyrgðum vegna hlutabréfakaupa? Þessir 200 milljarðar verða teknir að láni og greiddir af almenningi. Líka þeim sem ekkert áttu í sjóðunum.
(Egill Helgason 06.11 2008)
------
Nýju bankaráðin - faglegar eða pólitískar ráðningar?
Þann sjöunda nóvember tilkynnti Björgvin G. Sigurðsson, viðskiptamálaráðherra, ný bankaráð þjóðnýttra banka.
Bankaráðin eru þannig skipuð:
Nýi Landsbanki:
Stjórnarformaður, Ásmundur Stefánsson, fyrrverandi forseti ASÍ.
Erlendur Magnússon
Stefanía Katrín Karlsdóttir
Salvör Jónsdóttir
Haukur Halldórsson
Nýi Glitnir:
Stjórnarformaður: Valur Valsson
Vilhjálmur H. Vilhjálmsson, lögmaður
Katrín Ólafsdóttir
Guðjón Ægir
Ólafur Ísleifsson
Nýja Kaupþing:
Stjórnarformaður: Magnús Gunnarsson
Auður Finnbogadóttir
Erna Bjarnadóttir
Helga Jónsdóttir
Drífa Sigfúsdóttir
(RÚV 07.11 2008)
Áður hafði fjármálaráðherra, Árni Mathiesen, sagt á alþingi að faglega yrði staðið að ráðningunum, en það "þrengdi þó kost að fólk með þekkingu á bankamálum hefði margt hvert starfað hjá gömlu bönkunum eða komið að starfsemi þeirra að einhverju leyti".
Í kjölfar þessa varð nokkur kurr í þjóðfélaginu og mörgum fannst lítið til um valið. Jón Steinsson, lektor við Columbia-háskólann í Bandaríkjunum, var einn þeirra sem gagnrýndi.
Jón Steinsson, lektor við Columbia-háskólann í Bandaríkjunum, segir Íslendinga ekki hafa efni á pólitískum stöðuveitingum og segir Davíð Oddsson og þar með þjóðina alla aðhlátursefni víða um heim.
Í harðorðum pistli á vefritinu Deiglunni fer Jón yfir pólitískar ráðningar hér á landi og ábyrgð stjórnmálamanna. Hann byrjar á því að gagnrýna nýskipuð bankaráð ríkisbankanna sem virðist hafa verið skipuð á pólitískum en ekki faglegum forsendum. „Með fullri virðingu fyrir því fólki sem er í þessum nýju bankaráðum þá held ég að enginn telji að þarna fari þegar á heildina er litið þeir aðilar sem eru best til þess fallnir að gæta þeirra gríðarlegu hagsmuna sem skattgreiðendur hafa af rekstri nýju bankanna. Margt af þessu fólki virðist ekki hafa nokkra einustu reynslu af bankastarfsemi," segir Jón.
(visir.is 14.11 2008)
------
FL Group - hvað getur maður sagt? Fyrirgreiðsla Glitnis?
Eyjan.is greinir frá því 11. nóvember að starfsmenn skattrannsóknarstjóra hafi framkvæmt húsleit hjá Stoðum (fyrrum FL Group).
Starfsmenn skattrannsóknarstjóra komu í dag í óvænta heimsókn í höfuðstöðvar Stoða (áður FL-Group) í Reykjavík og kröfðust afrita af bókhaldsgögnum frá síðustu þremur árum.
Húsleit af þessu tagi er ekki gerð nema rökstuddur grunur hafi vaknað um refsivert skattalagabrot.
(Eyjan.is 11.11 2008)
Hér má einnig geta umræðu þess efnis að þáverandi stjórnarformaður Hannes Smárason hafi flutt fjármagn úr félaginu til að aðstoða félaga sinn, Pálma Haraldsson, við kaup á flugfélaginu Sterling.
Sumarið 2005 lét Hannes Smárason, þá stjórnarformaður FL, flytja án heimildar þrjá milljarða króna af reikningum FL til Kaupþings í Lúxemborg, til þess að hjálpa Pálma Haraldssyni við að greiða fyrir kaupin á lággjaldaflugfélaginu Sterling í Danmörku. Þetta kemur fram í sunnudagsblaði Morgunblaðsins.
Þegar upp komst um gjörninginn neituðu endurskoðendur að skrifa upp á sex mánaða uppgjörið og stjórn og forstjóri sökuðu Hannes um að hafa þverbrotið lög með þessum heimildarlausu fjármagnsflutningum almenningshlutafélags.
(MBL 08.11 2008)
Þann 19. nóvember bætist svo enn í ókræsilega sögu FL Group - og Glitnis, þegar Eyjan.is vitnar til umfjöllunar DV.
Einkennileg viðskipti með hlutabréf í FL Group (nú Stoðum) eru til umfjöllunar í DV í dag. Fram kemur að eignarhaldsfélagið Stím ehf., sem Jakob Valgeir Flosason útgerðarmaður í Bolungarvík er skráður fyrir, fékk 25 milljarða að láni í gamla Glitni fyrir ári síðan og fjárfesti í FL Group rétt áður en félagið skilaði mesta tapi Íslandssögunnar.
DV segir að lítil sem engin veð hafi verið fyrir láninu. Afgreiðsla þess hafi ekki farið venjulegar boðleiðir innan bankans.
(Eyjan.is 19.11 2008)
Málefni FL Group verða ekki rakin ítarlega hér. Í slíka vinnu þarf sérfróða viðskiptablaðamenn, enda birtast þar bókhaldslegir listgjörningar af áður óþekktu kalíberi.
Ég bendi á þessa grein Fréttablaðsins hvar farið er yfir sögu félagsins, og myndbandið hér að neðan; FL Group - In Memoriam.
------
Ingibjörg: Þróunaraðstoð út - vinkonan inn!
Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, utanríkisráðherra og formaður Samfylkingar, tilkynnti um miðjan nóvember að þróunaraðstoð Íslendinga skyldi skorin niður til sparnaðar.
Sendiskrifstofum verður fækkað og hagrætt í rekstri annarra. Dregið verður úr kostnaði við þátttöku Íslands í alþjóðlegum verkefnum og framlög til varnar- og þróunarmála á næsta ári verða minnkuð.
(Eyjan.is 12.11 2008)
Í fjárlagafrumvarpi fyrir árið 2009 er gert ráð fyrir að útgjöld til þróunarsamvinnu verði 0,35% af þjóðarframleiðslu ársins 2008, sem er í samræmi við yfirlýst markmið ríkisstjórnarinnar. [...] Gerð er tillaga um að lækka heildarfjárhæð til þróunarsamvinnu í fjárlagafrumvarpinu um 1.666 milljónir króna. Miðað er við að þá nemi framlagið 0,24% af þjóðarframleiðslu ársins 2008.
(MBL 12.11 2008)
Eiríkur Örn Norðdahl gagnrýni þessa ráðstöfun í Dagblaðinu Nei hvar hann spyr m.a., réttilega:
Endurtökum þetta: Heildarniðurskurður í utanríkismálum: 2,2 milljarðar – þar af niðurskurður til þróunaraðstoðar: 1,6 milljarðar, eða 73%.
Er fólk ekki með réttu ráði?
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Líkt og sjá má í upphafi greinar Eiríks Arnar má margt finna að útreikningum utanríkisþjónustunnar.
Þá bendir Eiríkur einnig á að þó útgjöld til varnarmála séu skorin niður á pappírnum, er í raun um stórfellda aukningu að ræða í þann málaflokk.
Við bara höldum áfram að endurtaka og spyrja okkur hvort þetta fólk sé að missa vitið: 73% af niðurskurði til utanríkismála er þróunaraðstoð, á meðan framlag til varnarmála er tvöfaldað á milli ára.
Er von maður spyrji?
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Síðast en ekki síst gagnrýnir Eiríkur Örn þá framkvæmd utanríkisráðherra, á þessum tíma, að afhenda vinkonu sinni og samstarfskonu til margra ára, Krístínu Árnadóttur, yfirmannsstöðu nýrrar skrifstofu á vegum utanríkisþjónustu.
Kristín Á. Árnadóttir, sem mun vinkona og samstarfsmaður utanríkisráðherra til fjölda ára, missti á dögunum vinnuna þegar Ísland náði ekki kjöri til Öryggisráðs Sameinuðu Þjóðanna, en hún stjórnaði framboðinu. En hún þurfti ekki að örvænta eða hafa hendur í skauti mjög lengi, því nú hefur hún verið skipuð sendiherra og falið að stýra nýrri sameinaðri skrifstofu utanríkisráðherra og ráðuneytisstjóra utanríkisráðuneytis. Gera má ráð fyrir að tilfæringarnar færi Kristínu nokkuð væna launahækkun.
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Undir þessa gagnrýni tóku fjölmargir í þjóðfélaginu og mörgum virðist Ingibjörg Sólrún hafa stigið skrefið til fulls, yfir í siðspillingu þá sem Samfylkingin gagnrýndi hvað mest í stjórnarandstöðu.
Egill Helgason gerði að þessu góðlátlegt grín, en líkt og sjá má í athugasemdum var þjóðinni nóg boðið (líkt og svo oft áður).
Ingibjörg Sólrún telur að þurfi yngra fólk og konur í utanríkisþjónustuna.
Það vildi bara svo til að unga konan sem var ráðin er besta vinkona hennar.
(Egill Helgason 27.11 2008)
------
Gerðardómur - drógu Íslendingar sig úr samstarfinu?
Morgunblaðið skýrði frá því þann 13. nóvember að Icesave deilan hafi verið sett í gerðardóm þann 04.11 2008. Tveim dögum síðar hafi Íslendingar dregið sig úr samstarfinu.
Árni Mathiesen útskýrði ástæðu þess á eftirfarandi hátt.
Árni segir að eftir að fjármálaráðherrarnir hafi komið sér saman um gerðardóminn hafi embættismenn ESB tekið við málinu. Þeir hafi hins vegar verið algerlega andsnúnir því að niðurstaða gerðardómsins yrði bindandi, og breytt verkefninu í óformlegt lögfræðiálit. Þeir hafi að auki viljað víkka út umfjöllunarefni dómsins, og fjalla um aðgerðir íslensku ríkisstjórnarinnar í fjármálakreppunni, þar á meðal neyðarlög sem ríkisstjórnin setti. Engin leið var að sætta sig við það, segir Árni.
(MBL 13.11 2008)
Tveim dögum síðar staðhæfðu tveir menn sem sátu fundinn í Brussel að skýring Árna væri röng. Ekkert hefði breyst annað en afstaða Íslendinga.
Bæði sænski embættismaðurinn og franski sendiherrann á Íslandi, Olivier Mauvisseau, gefa aðra mynd af þessari atburðarás. Engir skilmálar samkomulagsins hafi breyst eftir að Árni gekk að því; þeir hafi allir verið uppi á borðinu.
(visir.is 15.11 2008)
------
Fjárfestingafélagið GIFT
Fjárfestingafélagið Gift, var stofnað utan um skuldbindingar Samvinnutrygginga í júní 2007. Tryggingartakar hjá Samvinnutryggingum á árunum 1987 - 1988, um 50.000 manns, eiga rétt á greiðslu frá félaginu vegna slita þess.
Þann 14.11 2008, birtist frétt á visir.is, hvar haldið er fram að eignir Giftar séu að engu orðnar. Þá er þess getið að Gift hafi staðið í fjárfestingum eftir að skilanefnd var falið að standa að endurgreiðslum.
Sérstakt fulltrúaráð skipaði í fyrra skilanefnd í félaginu sem átti að endurgreiða um það bil 50 þúsund fyrrverandi tryggingatökum Samvinnutrygginga hundrað þúsund krónur að meðaltali á mann. Ekkert hefur orðið af þeim endurgreiðslum og sterkar vísbendingar eru um að að svo verði ekki.
Þá átti að stofna öflugan líknar- og menningarsjóð en ekkert hefur bólað á honum. Enn fremur vekur það athygli að eftir að skilanefndin var skipuð til að standa að endurgreiðslunum hefur Gift staðið áfram í fjárfestingum.
(visir.is 14.11 2008)
Sigurður Guðjónsson, hæstaréttarlögmaður, segir hugsanlega tilefni til málsóknar af hálfu þeirra sem eiga inni greiðslur.
Hún [skilanefndin] á samkvæmt lögum og reglum að taka til sín eignir sem hún er að vinna við að búa til skil á og útdeila síðan verðmætunum til þeirra sem eiga hagsmuna að gæta. Hún átti ekki að heimila fjárglæframönnum úr Framsóknarflokknum, sem ráða öllu í Samvinnutryggingum, að stunda viðskipti með þessar eignir eftir að hún tók til starfa sem skilanefnd. Það var hins vegar raunin.
(Sigurður G. - VB 14.11 2008)
------
Bannað að lögsækja banka í greiðslustöðvun - brot á stjórnarskrá?
Þann 13. nóvember var breytingatillaga á Lögum um fjármálafyrirtæki nr. 161/2002 samþykkt á alþingi. Í nýsamþykktum lögum segir m.a.:
Dómsmál verður ekki höfðað gegn fjármálafyrirtæki meðan á greiðslustöðvun þess stendur nema mælt sé sérstaklega fyrir um heimild til þess í lögum eða um opinbert mál sé að ræða og krafist sé refsiviðurlaga sem ákveða má á hendur fjármálafyrirtæki. Má þá höfða mál í umdæmi héraðsdómstóls þess sem veitti heimild til greiðslustöðvunar.
Hafi dómsmál verið höfðað gegn fjármálafyrirtæki sem síðar er veitt heimild til greiðslustöðvunar, þá verður meðferð þess máls ekki fram haldið meðan á greiðslustöðvun stendur nema mælt sé sérstaklega fyrir um heimild til þess í lögum eða um opinbert mál sé að ræða og krafist sé refsiviðurlaga sem ákveða má á hendur fjármálafyrirtæki.
(Lög nr. 129 14. nóvember 2008 - 2. gr.)
Skömmu eftir þennan gjörning alþingis fór að bera á gagnrýni þess efnis að lögin væru brot á stjórnarskrá lýðveldisins.
Ragnar H. Hall, hæstaréttarlögmaður, gagnrýndi þetta harðlega í sjónvarpsþættinum "Ísland í dag".
"Ég tel að þar hafi menn brotið mjög gróflega gegn stjórnarskránni vegna þess að í lögunum er ákvæði sem bannar að mál sé höfðað gegn fjármálafyrirtækjum ef þau fara í greiðslustöðvun," sagði Ragnar.
Ragnar sagði að með lögfestingu Mannréttindasáttmála Evrópu hafi Íslendingar sett ákvæði í stjórnarskrána sem segi að hver maður eigi rétt á því að bera réttarágreining undir óháðan og sjálfstæðan dómstól án ástæðulausrar tafar. Nýju lögin séu því inngrip í þann rétt og um leið stjórnarskrárbrot.
Ragnar sagði að það færi ekki á milli mála að margir þingmenni hafi vitað þegar lögin voru sett að þau væru andstæðum þessum ákvæðum í stjórnarskránni.
(visir.is 18.11 2008)
------
Lán til Jóns Ásgeirs 119% af eigin fé þriggja banka?
Fréttamiðillinn Eyjan.is hefur eftir viðskiptaritinu T24.is að lán Kaupþings, Glitnis og Landsbanka til framkvæmdamannsins Jóns Ásgeirs, hafi numið 119% af samanlögðu eigin fé viðkomandi banka, í lok júní 2008.
Vefmiðillinn T24 segir að lán gömlu viðskiptabankanna þriggja til fyrirtækja Jóns Ásgeirs Jóhannessonar hafi numið 19% umfram bókfært eigið fé þeirra í lok júní í sumar. Davíð Oddsson seðlabanlastjóri sagði í ræðu á fundi Viðskiptaráðs í morgun að einum aðila - og átti þá við Jón Ásgeir - hefðu verið lánaðir þúsund milljarðar króna. Hann spurði hvernig í ósköpunum þetta hefði getað gerst.
(Eyjan.is 18.11 2008)
Jón Ásgeir svaraði þessu síðar sama dag, 18.11 2008.
Seðlabankastjóri er væntanlega að vísa til heildarskulda þriggja félaga sem ég og mín fjölskylda eigum mismunandi stóra eignarhluti í, sem eru Stoðir, Baugur og Landic Property. Þar erum við að tala um þrjú af tíu stærstu fyrirtækjum landsins og auðvitað eru þessi félög fjármögnuð að hluta til af viðskiptabönkum hér á landi, eins og öll íslensk fyrirtæki," segir Jón Ásgeir.
(visir.is 18.11 2008)
------
Vitir þú meira vil ég gjarnan heyra af því (heimilda krafist) og mun ég þá uppfæra þennan texta, ef mér sýnist þurfa ( Þetta tölvupóstfang er varið gegn ruslpósts þjörkum, Þú verður að hafa JavaScript virkt til að sjá það. ).
Misskilið Rússalán
Þann 7. október 2008 tilkynnti Davíð Oddsson, seðlabankastjóri, að stórt lán frá Rússlandi væri í höfn. Morgunblaðið greindi svo frá, klukkan 08:33 að morgni.
Sendiherra Rússlands á Íslandi, Victor I. Tatarintsev, tilkynnti formanni bankastjórnar Seðlabankans í morgun að staðfest hefði verið að Rússland myndi veita Íslandi lánafyrirgreiðslu að upphæð 4 milljarðar evra, jafnvirði rúmlega 620 milljarða króna, á skráðu gengi Seðlabankans.
(MBL 07.10 2008)
Síðar um daginn kom svo babb í bátinn. Misskilingur virðist hafa átt sér stað. Eyjan.is greinir svo frá.
Seðlabankinn virðist í morgun hafa verið of fljótur á sér í að tilkynna 4 milljarða evra lán frá Rússum.
Bankinn sendi fá sér fréttatilkynningu um klukkan 14, þar sem hann áréttaði fyrri tilkynningu bankans, frá í morgun, um að “Rússland myndi veita Íslandi lánafyrirgreiðslu að upphæð 4 milljarðar evra.”
Í tilkynningu bankans áðan segir einfaldlega: “Í framhaldi af frétt Seðlabanka Íslands frá því fyrr í morgun um viðræður milli Rússlands og Íslands skal áréttað að löndin hafa ákveðið að hefja viðræður um fjármálaleg atriði innan fárra daga.”
(Eyjan.is 07.10 2008)
Í Kastljósþætti daginn eftir útskýrir Davíð Oddsson sýna hlið.
Það er náttúrulega margt í þessari spennu sem nú er, sem fer kannski í tilkynningum öðruvísi en ætlað er. Rússneski sendiherrann hringdi í mig, ég held kortér fyrir sjö í morgun, og sagði frá því að menn væru í jákvæðum stellingum. Ég skildi það svo að það væri ekki bann á það að tilkynna hvernig horfði um þetta vinarbragð Rússanna. En síðan var talið að við hefðum kannski gengið heldur langt í því á þessu stigi að útskýra málið í smátriðum. Og svo bættist við að það voru ekki allir í stjórnkerfinu í Moskvu með upplýsingar um málið.
(Eyjan.is 08.10 2008)
------
Imon - FME að rannsaka?
Skilanefnd tók Landsbanka yfir þriðjudaginn 07.10 2008. Skömmu fyrir það keypti Imon ehf. 4% í bankanum.
Imon ehf., félag skráð á Magnús Ármann, keypti fjögurra prósenta hlut í Landsbankanum fyrir tæpa níu milljarða króna skömmu áður en skilanefnd tók yfir stjórn bankans á þriðjudag í síðustu viku.
Hvorki liggur fyrir af hverjum félagið keypti hlutina né hvernig greitt var fyrir þá og hvort féð hafi komið úr vasa Magnúsar.
Ljóst er að hlutabréf bankans eru nú verðlaus.
[...]
Imon var í enda ágúst stærsti stofnfjáraðili Byrs með 7,7 prósenta hlut. Magnús Ármann var með umsvifamestu hluthöfum FL Group (nú Stoða) í gegnum félagið Materia Invest og var hann stjórnarmaður í félaginu um tíma. Hann situr nú meðal annars í stjórn 365, útgáfufélags Fréttablaðsins og Stöðvar 2.
(Markaðurinn, 15.10 2008)
Sjá má skjámynd af fréttinni hér.
Af þessu tilefni birti Egill Helgason aðsendar vangaveltur á vefsíðu sinni:
Kaup Imon í Landsbankanum
Hvers vegna spyr ENGINN fjölmiðill um kaup Imon í Landsbankanum korteri fyrir hrunið.
Hverjir fengu að selja?
Hver ákvað að lána Imon?
Lánaði Landsbankinn þessu félagi?
Hvað segir Magnús Ármann - afhverju tala enginn við hann?
Er hann ekkert svekktur að hafa tapað svona miklum peningum?
Er hann borgunarmaður fyrir þessu?
Stýrir hann Imon í dag eða einhver annar?
FME sagðist vera að rannsaka málið en ég trúi ekki öðru en það taki ca 1 klst að rannsaka svona færslur og komast að hinu sanna.
kv.
Bankamaður
(Silfur Egils, 07.11 2008)
Við bíðum svara.
------
Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri - forskot á aðra hluthafa?
Þann 16. október birtir vísir.is frétt þess efnis að Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri fjármálaráðuneytis, hafi selt hlut sinn í Landsbanka mánuði áður en FME tók bankann yfir.
Baldur Guðlaugsson, ráðuneytisstjóri í Fjármálaráðuneytinu seldi hlutabréf sem hann átti í Landsbankanum um mánuði áður en fjármálaeftirlitið yfirtók rekstur bankans.
Baldur náði því að selja hlutabréf sín áður en þau urðu algjörlega verðlaus eftir yfirtöku fjármálaeftirlitsins á bankanum. Hann neitaði viðtali en sagði í samtali við fréttastofu að þegar hann seldi bréfin hafi hann ekki haft neinar upplýsingar sem markaðurinn hafði ekki. Hann hafi tekið ákvörðun um sölu bréfanna eftir að fréttir birtust í blöðum um áhættu bankans á útlánatapi vegna lánveitinga. Hann segir jafnframt að hann hafi ekki keypt hlutabréf eftir að hann kom til starfa í ráðuneytinu þar sem hann telur það ekki samræmast starfi sínu.
(Vísir.is 16.10 2008)
Áður hafði Baldur sótt fund með Alistair Darling, fjármálaráðherra Bretlands, hvar erfið staða Landsbanka var rædd, væntanlega í viðurvist Baldurs.
Eins og fram kom í Viðskiptablaðinu í gær seldi Baldur bréf sín um það bil tveimur vikum eftir að hann sat ásamt viðskiptaráðherra fund með Alistair Darling, fjármálaráðherra Bretlands, 2. september sl. þar sem m.a. var rætt um flutning á innistæðum á innistæðureikningum Landsbankans í Bretlandi yfir í þarlent dótturfélag.
(Vb.is 29.10 2008)
Menn velta því eðlilega fyrir sér hvort Baldur hafi uppgötvað eitthvað á nefndum fundi; hafi haft upplýsingar sem veittu honum forskot umfram aðra hluthafa.
Árni Mathiesen, fjármálaráðherra, varði ráðuneytisstjórann í umræðum á alþingi þann 17.11 2008.
Egill Helgason ritaði m.a. af því tilefni:
Þegar Árni Mathiesen kemur í þingið og ver ráðuneytisstjóra sinn með þessum hætti er það ekki stjórnmálamaður sem talar, heldur félagi í the old boys club.
Baldur er reyndar einn elsti meðlimurinn. Hann var lengi baktjaldamaður og kommissar hjá Flokknum, áður en hann steig fram og var dubbaður upp sem ráðuneytisstjóri af Geir Haarde.
Það er ennþá ráðgáta hvers vegna hann var talinn hæfur í djobbið.
(Egill Helgason, 17.11 2008)
------
Gat Ísland losnað undan Icesave? 30 milljarðar í stað 600?
Eyjan segir frá því 26. október að í væntanlegu viðtali Kompás við Björgólf Thor, komi fram að Landsbankanum hafi verið boðið að yfirfæra allar skuldbindingar vegna Icesave yfir á Breta, gegn 200 milljónum punda í tryggingu. Þetta munu vera um 30 milljarðar íslenskra króna (eftir því hvaða gengisdagsetning er notuð).
Björgólfur Thor Björgólfsson heldur því fram í Kompási Stöðvar 2, sem sjónvarpað verður annað kvöld, að daginn áður en neyðarlög voru sett á íslensku bankana hafi bresk yfirvöld boðist til að taka alla Icesave-reikninga undir sína ábyrgð á fimm dögum, gegn því að Seðlabankinn lánaði Landsbankanum 200 milljónir punda í tryggingu.
(Eyjan.is 26.10 2008)
Fyrstu viðbrögð Seðlabankans var tilkynning þess efnis að bankinn leggi ekki í vana sinn að tjá sig um "samninga eða viðskipti af þessu tagi".
Skömmu síðar, 27.10 2008, birtist þessi yfirlýsing á RÚV, hvar bankastjórarnir afneita með öllu að hafa vitað af nefndu tilboði.
Þann 28. október viðurkennir Davíð Oddsson hins vegar að hafa heyrt af þessu "í framhjáhlaupi".
Davíð Oddsson seðlabankastjóri segir að Seðlabankinn hafi einungis í framhjáhlaupi fengið veður af umleitan Landsbanka eftir hraðameðferð frá breska fjármálaeftirlitinu til þess að koma IceSave undir breska lögsögu.
(VB 28.10 2008)
Einhverjir hefðu eflaust lagt töluvert á sig að kanna hvað lægi á bakvið slíkan orðróm, jafnvel þó í framhjáhlaupi væri; enda stæði þá kostnaður Íslands vegna Icesave í 30 milljörðum (lán) í stað 600 milljarða (skuldar).
Þann 19. nóvember birtist grein í Fréttablaðinu hvar Jón Steinsson, hagfræðingur, gagnrýndi Seðlabankann fyrir röð mistaka. Jón heldur því fram að Icesave reikningunum hefði mátt koma undir breska ábyrgð - þó með öðrum aðferðum en greint er frá hér ofar.
„Seðlabankinn hefði getað notað heimildir um bindiskyldu til að koma Icesave í erlend dótturfélög og þannig komið í veg fyrir öll þessi vandræði okkar," segir Jón. Synd sé að bankinn hafi ekki beitt sér fyrir því.
Jón gagnrýndi Seðlabankann fyrir röð mistaka eftir hrun bankakerfisins í Fréttablaðinu á mánudag.
(visir.is 19.11 2008)
------
Sjö milljörðum hnuplað - sviku Glitnismenn Eksportfinans?
Ein furðulegasta flétta hrunsins. Svo virðist sem Eksportfinans hafi lánað þrem aðilum fjármagn, með milligöngu Glitnis. Glitnir rukkaði og fékk greitt - en borgaði aldrei Eksportfinans. Undarlegt, svo ekki sé fastar að orði kveðið.
Aftenposten hefur eftir Gisele Marchand, yfirmanni Eksportfinans, að stofnunin hafi lagt löghald á eigur Glitnis í Noregi en útibú bankans þar var selt í fyrradag. Marchand kveðst öldungis gáttuð á viðskiptasiðferði Glitnismanna.
Eksportfinans hafi veitt þrenn lán 2005 með Glitni sem millilið, öll samskipti stofnunarinnar við þá sem slógu lánið voru gegnum bankann. Þegar íslenska ríkið yfirtók síðan Glitni hafi Eksportfinans haft samband við skuldunautana þrjá svo þeir gætu gert lánin upp beint til stofnunarinnar.
Marchand segir að þá hafi komið í ljós að lánin höfðu verið endurgreidd, hið fyrsta strax í hittiðfyrra, hin tvö í ár. Greiðslan virðist hafa runnið beint í sjóði Glitnis. Marchand telur ekki að útibú Glitnis í Noregi tengist þessu máli.
(RUV 22.10 2008)
Við bíðum svara.
NÓVEMBER 2008
Skattar hækkuðu langmest á Íslandi
Kemur í sjálfu sér hruninu lítið við, en ágætt að halda til haga.
Íslendingar eru sú þjóð sem mátt hefur þola langmestar skattahækkanir af öllum þjóðum innan Efnahags- og framfarastofnuninnar, OECD, á síðasta áratug. Er nú svo komið að Ísland er komið á topp tíu listann yfir þau ríki sem þyngsta skattbyrði leggja á þegna sína.
(visir.is 01.11 2008)
------
Viðbrögð stjórnvalda - skólabókardæmi um klúður
Dr. Jón Daníelsson, prófessor við LSE og sérfræðingur í fjármálakreppum, gagnrýnir viðbrögð stjórnvalda harðlega; klassísk mistök.
Dr. Jón Daníelsson prófessor við London School of Economics segir að viðbrögð íslenskra stjórnvalda séu skólabókardæmi um hvernig ekki eigi að bregðast við fjármálakreppu eins og þeirri sem ríkir nú á Íslandi.
Jón segir að stjórnvöld hafi ekki hafa leitað til sín vegna efnahagskreppunnar sem nú skekur landið. Þetta kom fram í þætti Sigurjóns M. Egilssonar, Sprengisandi á Bylgjunni í dag.
Jón er sérfræðingur í fjármálakreppum og hann sagði í þættinum að kreppan sem varð á sínum tíma í Argentínu og í Asíu sé eins og sú á Íslandi nú.
Hann segir að nánast það einasta sem þurfi að breyta í skýrslum frá Asíukreppunni sé að setja nafn Íslands inn í staðinn og þá standi skýrslan. Hann segir að allt sem hér hafi gerst hafi verið skólabókardæmi, bankakreppan, pólitíkin og mistökin sem gerð hafa verið. Í raun sé um að ræða klassísk mistök.
(visir.is 02.11 2008)
------
Gömlu bankarnir - stöðutaka gegn krónunni
Í byrjun nóvembermánaðar birti Morgunblaðið frétt þess efnis að íslensku bankarnir hefðu stundað "stórfelldar stöðutökur gegn íslensku krónunni".
Meðal þess sem komið hefur í ljós við skoðun á efnahagsreikningum bankanna sem nýlega fóru í þrot, Glitnis, Kaupþings og Landsbankans, eru „stórfelldar stöðutökur gegn íslensku krónunni“ eins og heimildarmaður Morgunblaðsins komst að orði.
(MBL 03.11 2008)
Um þetta ritaði Egill Helgason, sama dag.
Þetta er það sem ég hef verið að tala um lengi, að bankarnir tóku stórfelldar stöður gegn krónunni.
Þeir felldu gengið.
Þetta hefur ekki verið rannsakað almennilega.
Kaupþing var þar í fararbroddi.
Þeir ætluðu þó ekki að láta hana fara neðar en 140 krónur á móti evru.
En svo misstu þeir tökin. Enda var þetta gert á tíma þegar þeir skynjuðu að allt væri að fara að hrynja.
(Egill Helgason 03.11 2008)
Áður höfðu bankastjórar bankanna vísað slíkum ásökunum á bug, t.d. Lárus Welding í viðtali við 24 Stundir, 26.06 2008.
„Bankarnir eru ekki viljandi að fella gengi krónunnar. Það er ekki gott fyrir bankana að krónan veikist,“ segir Lárus Welding, forstjóri Glitnis.
(24 Stundir 26.06 2008)
------
Kaupþing - niðurfelling skulda/ábyrgða - Gunnar Páll
Þann þriðja nóvember, 2008, birtist tölvupóstur víða í bloggheimum, hvar bréfritari staðhæfði að stjórnendur Kaupþings hefðu fellt niður skuldir starfsmanna sinni fyrir hrunið, svo þeir gætu haldið áfram störfum innan bankans (gjaldþrota einstaklingur má ekki sinna téðum störfum).
Sjá má tölvupóstinn í bloggfærslu sem Friðrik Þór Guðmundsson (lillo) ritaði um málið.
Síðar sama dag birti visir.is frétt af málinu.
Tölvupóstur hefur farið eins og eldur í sinu manna á milli um að yfirmaður áhættustýringar Kaupþings hafi tapað tveimur milljörðum og að allar skuldir hans hafi verið hreinsaðar, sem og fjölda annarra bankastarfsmanna.
Þar segir jafnframt að Fjármálaeftirlitið og ráðamenn hafi rökstutt niðurfellingu skuldanna með því að ómögulegt yrði annars að manna yfirmannastöður í nýju bönkunum, því þar mega gjaldþrota einstaklingar ekki starfa.
Fréttastofa kannaði í dag hvað væri hæft í þessum orðrómi sem hefur vakið gríðarlega reiði hjá almenningi. Og hann virðist ekki úr lausu lofti gripinn. Fréttastofa hefur heimildir fyrir því að stjórn Kaupþings hafi skömmu fyrir þjóðnýtingu bankans ákveðið að fella niður skuldir æðstu stjórnenda, lán sem viðkomandi einstaklingar höfðu tekið til að fjármagna kaup á bréfum í bankanum.
Það er á huldu hversu margir fengu þessa lúxusmeðferð, að skuldum þeirra hafi verið sópað út af borðinu, en talið er að þeir hlaupi á tugum.
(visir.is 03.11 2008)
Sama dag sagði visir.is frá því að "kaupþingsprinsar" hefðu breyst í hlutafélög "korteri fyrir þjóðnýtingu".
Ingvar Vilhjálmsson og Frosti Reyr Rúnarsson, sem starfa báðir hjá Kaupþingi, stofnuðu báðir einkahlutafélag í sömu viku og bankinn var þjóðnýttur. Ingvar færði hlut sinn í bankanum í einkahlutafélagið en Frosti Reyr ekki að sögn upplýsingafulltrúa bankans.
(visir.is 03.11 2008)
Þann fjórða nóvember, 2008, sendi fyrrverandi stjórn Kaupþing frá sér yfirlýsingu hvar haldið er fram að skuldir starfsmanna hafi ekki verið felldar niður, heldur persónulegar ábyrgðir þeirra.
Vegna fallandi hlutabréfaverðs og aukins fjármagnskostnaðar var það mat stjórnar að einkum væri um tvær leiðir að velja. Annað hvort að starfsmenn seldu hlutabréf sín og greiddu þannig upp lánin eða að bankinn felldi niður það sem eftir stæði af ábyrgð starfsmanna á lánum vegna hlutabréfakaupa í bankanum.
(MBL 04.11 2008)
Persónuleg ábyrgð starfsmanna á lánunum var takmörkuð þegar söluréttur var felldur niður á árinu 2005. Persónuleg ábyrgð starfsmanna var síðan alfarið felld niður í september 2008.
(Eyjan 04.11 2008 - úr yfirlýsingu Kaupþing)
Málið vatt fljótt upp á sig og fljótlega fóru spjótin að beinast að Gunnari Páli, formanni VR - sem einnig starfaði sem stjórnarmaður í fyrrum stjórn Kaupþings.
Salvör Gissurardóttir ritaði um þetta fimmta nóvember og er á þeirri skoðun að framkvæmdin sé andstæð lögum á fleiri en einn hátt.
Gunnar Páll gaf frá sér yfirlýsingu í Morgunblaðinu, sama dag, hvar sagði m.a.:
Sem stjórnarmaður í Kaupþingi var það skylda mín að verja hagsmuni hluthafanna. Þegar fjallað var um það á stjórnarfundi bankans að heimila forstjóranum að fella niður persónulegar ábyrgðir starfsmanna var mér efst í huga sú skylda að tryggja hag bankans og umbjóðenda minna.
(MBL 05.11 2008)
Gunnar Páll mætti einnig í Kastljós RÚV um kvöldið og freistaði þess að afsaka gjörðir stjórnarmanna og tvöfalt líf sitt sem formaður verkalýðsfélags, annars vegar, og stjórnarmaður bankastofnunar, hins vegar. Sjá má viðtalið við Gunnar á vef Láru Hönnu (fyrsta myndband).
Þá má einnig benda á frétt Eyjunnar (05.11 2008) hvar Gunnar Páll biður um svigrúm. Þar eru yfir 180 athugasemdir frá lesendum sem flestir virðast sjá ýmislegt athugavert við framgöngu Gunnars Páls.
------
Kaupþing - niðurfelling skulda/ábyrgða - Þorgerður Katrín - lán til Kaupþing
Forsögu má sjá hér að ofan.
Auk Gunnars Páls beindust spjótin að Þorgerði Katrínu, menntamálaráðherra, en eiginmaður hennar, Kristján Arason var framkvæmdastjóri viðskiptabankasviðs hjá Kaupþing á þeim tíma (?) sem ábyrgðir voru felldar niður hjá starfsmönnum.
Kristján Arason, eiginmaður Þorgerðar Katrínar Gunnarsdóttur menntamálaráðherra, varð fyrir gífurlegu fjárhagstjóni við fall Kaupþings. Kristján, sem var framkvæmdastjóri viðskiptabankasviðs, hafði fært allar sínar fjárfestingar inn í eignarhaldsfélag sitt 7 hægri ehf. síðasta vetur. Hann átti miklar upphæðir í Kaupþingi en hefur nú tapað öllu.
(Eyjan.is 04.11 2008)
Þorgerður hefur aftekið með öllu að eitthvað óeðlilegt hafi átt sér stað og segir þau hjónin hafi tapað miklum peningum, þó enn sé óljóst hvar skuldirnar falli.
Þorgerður segir að ekki sé búið að gjaldfella skuldirnar vegna kaupa á hlutabréfunum í bankanum, þannig að ekki sé ljóst hvort að 7 - hægri taki skuldirnar eða hvort þau hjónin geri það persónulega.
(Visir.is 04.11 2008)
Í kjölfar þessa voru háværar kröfur um afsögn menntamálaráðherra og menn fóru einnig að velta fyrir sér, í ljósi tengla eiginmanns hennar við bankann, hvort eðlilega hafi verið staðið að þeirri ákvörðun að ríkið samþykkti - skömmu fyrir hrun - að lána bankanum 500 milljónir evra.
Kristinn H. Gunnarsson innti ráðherra eftir þessu á alþingi.
Kristinn vitnaði í stjórnsýslulög og velti því fyrir sér hvort Þorgerður Katrín hefði verið hæf til að taka ákvarðanir, sérstaklega þær er vörðuðu Kaupþing í ljósi þess að hún hefði tengst Kaupþingi fjárhagslega.
(VB 12.11 2008)
------
100 milljarðar millifærðir úr sjóðum Kaupþings fyrir hrun?
Þann fjórða nóvember, 2008, sagði visir.is frá því að 100 milljarðar hefðu verið millifærðir úr sjóðum Kaupþings, rétt fyrir hrun, án þess að tilhlýðandi skýringar fyndust.
Hundrað milljarðar voru millifærðir úr sjóðum Kaupþings inn á erlenda bankareikninga skömmu áður en bankinn var þjóðnýttur. Skilanefnd bankans rannsakar nú hvort þessum fjárhæðum hafi verið skotið undan.
Heimildir fréttastofu herma að millifærslurnar hafi vakið athygli manna í skilanefndinni sökum þess hversu háar þær voru og hvenær þær voru gerðar. Þegar farið var að skoða þær betur kom í ljós að reikningarnir, sem peningarnir voru færðir á, eru allir í löndum þar sem erfitt er að komast að því hver reikningseigandinn er.
(visir.is 04.11 2008)
Daginn eftir, birti RÚV frétt með undarlegri fyrirsögn; Millifærslur eðlilegar. Í fréttinni er svo greint frá því að ekkert sé vitað hvort millifærslurnar séu eðlilegar eða ólöglegar.
Vegna fréttarinnar sendi skilanefndin frá sér yfirlýsingu rétt fyrir hádegi í dag um að óháður sérfræðingur væri á vegum nefndarinnar að athuga hvort vikið hafi verið frá reglum. Sérfræðingurinn hefði óheftan aðgang að öllum gögnum bankans. Vinnan væri í fullum gangi og athugun ekki lokið.
(RUV 05.11 2008)
Við bíðum svara.
------
200 milljarðar fóru í sjóðina!
Morgunblaðið greinir frá því, 6. nóvember að 200 milljarðar hafi verið settir í svokallaða peningamarkaðssjóði nýju ríkisbankanna, áður en úr þeim var greitt, í skiptum fyrir verðlítil eða verðlaus bréf.
Nýju ríkisbankarnir settu 200 milljarða króna inn í peningamarkaðssjóði Landsbankans, Kaupþings og Glitnis áður en greitt var úr þeim. Í staðinn fengu þeir verðbréf sem sjóðirnir höfðu keypt og voru annaðhvort verðlaus eða verðlítil.
Utanaðkomandi aðilar voru fengnir til að verðleggja verðbréfin. Samkvæmt upplýsingum Morgunblaðsins var greiðslan mun meiri en hefði fengist á markaði. Fjárfestar sem áttu í öðrum sjóðum kanna lögmæti þessa.
(MBL 06.11 2008)
Í aðsendu bréfi á vef Egils Helgasonar segir m.a. þetta:
Þetta þýðir að 200 milljarðar voru teknir af almannafé og færðir þeim sem áttu í þessum sjóðum. Nú er ljóst að þessir sjóðir báru áhættu enda með hærri ávöxtun en almennir reikningar. Þessa áhættu gengu þeir undir sem áttu fé í sjóðunum og þáðu í staðinn hærri vænta ávöxtun. Hver er munurinn á því að kaupa þessa einstaklinga undan áhættunni þegar illa fer og því að aflétta ábyrgðum vegna hlutabréfakaupa? Þessir 200 milljarðar verða teknir að láni og greiddir af almenningi. Líka þeim sem ekkert áttu í sjóðunum.
(Egill Helgason 06.11 2008)
------
Nýju bankaráðin - faglegar eða pólitískar ráðningar?
Þann sjöunda nóvember tilkynnti Björgvin G. Sigurðsson, viðskiptamálaráðherra, ný bankaráð þjóðnýttra banka.
Bankaráðin eru þannig skipuð:
Nýi Landsbanki:
Stjórnarformaður, Ásmundur Stefánsson, fyrrverandi forseti ASÍ.
Erlendur Magnússon
Stefanía Katrín Karlsdóttir
Salvör Jónsdóttir
Haukur Halldórsson
Nýi Glitnir:
Stjórnarformaður: Valur Valsson
Vilhjálmur H. Vilhjálmsson, lögmaður
Katrín Ólafsdóttir
Guðjón Ægir
Ólafur Ísleifsson
Nýja Kaupþing:
Stjórnarformaður: Magnús Gunnarsson
Auður Finnbogadóttir
Erna Bjarnadóttir
Helga Jónsdóttir
Drífa Sigfúsdóttir
(RÚV 07.11 2008)
Áður hafði fjármálaráðherra, Árni Mathiesen, sagt á alþingi að faglega yrði staðið að ráðningunum, en það "þrengdi þó kost að fólk með þekkingu á bankamálum hefði margt hvert starfað hjá gömlu bönkunum eða komið að starfsemi þeirra að einhverju leyti".
Í kjölfar þessa varð nokkur kurr í þjóðfélaginu og mörgum fannst lítið til um valið. Jón Steinsson, lektor við Columbia-háskólann í Bandaríkjunum, var einn þeirra sem gagnrýndi.
Jón Steinsson, lektor við Columbia-háskólann í Bandaríkjunum, segir Íslendinga ekki hafa efni á pólitískum stöðuveitingum og segir Davíð Oddsson og þar með þjóðina alla aðhlátursefni víða um heim.
Í harðorðum pistli á vefritinu Deiglunni fer Jón yfir pólitískar ráðningar hér á landi og ábyrgð stjórnmálamanna. Hann byrjar á því að gagnrýna nýskipuð bankaráð ríkisbankanna sem virðist hafa verið skipuð á pólitískum en ekki faglegum forsendum. „Með fullri virðingu fyrir því fólki sem er í þessum nýju bankaráðum þá held ég að enginn telji að þarna fari þegar á heildina er litið þeir aðilar sem eru best til þess fallnir að gæta þeirra gríðarlegu hagsmuna sem skattgreiðendur hafa af rekstri nýju bankanna. Margt af þessu fólki virðist ekki hafa nokkra einustu reynslu af bankastarfsemi," segir Jón.
(visir.is 14.11 2008)
------
FL Group - hvað getur maður sagt? Fyrirgreiðsla Glitnis?
Eyjan.is greinir frá því 11. nóvember að starfsmenn skattrannsóknarstjóra hafi framkvæmt húsleit hjá Stoðum (fyrrum FL Group).
Starfsmenn skattrannsóknarstjóra komu í dag í óvænta heimsókn í höfuðstöðvar Stoða (áður FL-Group) í Reykjavík og kröfðust afrita af bókhaldsgögnum frá síðustu þremur árum.
Húsleit af þessu tagi er ekki gerð nema rökstuddur grunur hafi vaknað um refsivert skattalagabrot.
(Eyjan.is 11.11 2008)
Hér má einnig geta umræðu þess efnis að þáverandi stjórnarformaður Hannes Smárason hafi flutt fjármagn úr félaginu til að aðstoða félaga sinn, Pálma Haraldsson, við kaup á flugfélaginu Sterling.
Sumarið 2005 lét Hannes Smárason, þá stjórnarformaður FL, flytja án heimildar þrjá milljarða króna af reikningum FL til Kaupþings í Lúxemborg, til þess að hjálpa Pálma Haraldssyni við að greiða fyrir kaupin á lággjaldaflugfélaginu Sterling í Danmörku. Þetta kemur fram í sunnudagsblaði Morgunblaðsins.
Þegar upp komst um gjörninginn neituðu endurskoðendur að skrifa upp á sex mánaða uppgjörið og stjórn og forstjóri sökuðu Hannes um að hafa þverbrotið lög með þessum heimildarlausu fjármagnsflutningum almenningshlutafélags.
(MBL 08.11 2008)
Þann 19. nóvember bætist svo enn í ókræsilega sögu FL Group - og Glitnis, þegar Eyjan.is vitnar til umfjöllunar DV.
Einkennileg viðskipti með hlutabréf í FL Group (nú Stoðum) eru til umfjöllunar í DV í dag. Fram kemur að eignarhaldsfélagið Stím ehf., sem Jakob Valgeir Flosason útgerðarmaður í Bolungarvík er skráður fyrir, fékk 25 milljarða að láni í gamla Glitni fyrir ári síðan og fjárfesti í FL Group rétt áður en félagið skilaði mesta tapi Íslandssögunnar.
DV segir að lítil sem engin veð hafi verið fyrir láninu. Afgreiðsla þess hafi ekki farið venjulegar boðleiðir innan bankans.
(Eyjan.is 19.11 2008)
Málefni FL Group verða ekki rakin ítarlega hér. Í slíka vinnu þarf sérfróða viðskiptablaðamenn, enda birtast þar bókhaldslegir listgjörningar af áður óþekktu kalíberi.
Ég bendi á þessa grein Fréttablaðsins hvar farið er yfir sögu félagsins, og myndbandið hér að neðan; FL Group - In Memoriam.
Ingibjörg: Þróunaraðstoð út - vinkonan inn!
Ingibjörg Sólrún Gísladóttir, utanríkisráðherra og formaður Samfylkingar, tilkynnti um miðjan nóvember að þróunaraðstoð Íslendinga skyldi skorin niður til sparnaðar.
Sendiskrifstofum verður fækkað og hagrætt í rekstri annarra. Dregið verður úr kostnaði við þátttöku Íslands í alþjóðlegum verkefnum og framlög til varnar- og þróunarmála á næsta ári verða minnkuð.
(Eyjan.is 12.11 2008)
Í fjárlagafrumvarpi fyrir árið 2009 er gert ráð fyrir að útgjöld til þróunarsamvinnu verði 0,35% af þjóðarframleiðslu ársins 2008, sem er í samræmi við yfirlýst markmið ríkisstjórnarinnar. [...] Gerð er tillaga um að lækka heildarfjárhæð til þróunarsamvinnu í fjárlagafrumvarpinu um 1.666 milljónir króna. Miðað er við að þá nemi framlagið 0,24% af þjóðarframleiðslu ársins 2008.
(MBL 12.11 2008)
Eiríkur Örn Norðdahl gagnrýni þessa ráðstöfun í Dagblaðinu Nei hvar hann spyr m.a., réttilega:
Endurtökum þetta: Heildarniðurskurður í utanríkismálum: 2,2 milljarðar – þar af niðurskurður til þróunaraðstoðar: 1,6 milljarðar, eða 73%.
Er fólk ekki með réttu ráði?
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Líkt og sjá má í upphafi greinar Eiríks Arnar má margt finna að útreikningum utanríkisþjónustunnar.
Þá bendir Eiríkur einnig á að þó útgjöld til varnarmála séu skorin niður á pappírnum, er í raun um stórfellda aukningu að ræða í þann málaflokk.
Við bara höldum áfram að endurtaka og spyrja okkur hvort þetta fólk sé að missa vitið: 73% af niðurskurði til utanríkismála er þróunaraðstoð, á meðan framlag til varnarmála er tvöfaldað á milli ára.
Er von maður spyrji?
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Síðast en ekki síst gagnrýnir Eiríkur Örn þá framkvæmd utanríkisráðherra, á þessum tíma, að afhenda vinkonu sinni og samstarfskonu til margra ára, Krístínu Árnadóttur, yfirmannsstöðu nýrrar skrifstofu á vegum utanríkisþjónustu.
Kristín Á. Árnadóttir, sem mun vinkona og samstarfsmaður utanríkisráðherra til fjölda ára, missti á dögunum vinnuna þegar Ísland náði ekki kjöri til Öryggisráðs Sameinuðu Þjóðanna, en hún stjórnaði framboðinu. En hún þurfti ekki að örvænta eða hafa hendur í skauti mjög lengi, því nú hefur hún verið skipuð sendiherra og falið að stýra nýrri sameinaðri skrifstofu utanríkisráðherra og ráðuneytisstjóra utanríkisráðuneytis. Gera má ráð fyrir að tilfæringarnar færi Kristínu nokkuð væna launahækkun.
(Dagblaðið Nei 14.11 2008)
Undir þessa gagnrýni tóku fjölmargir í þjóðfélaginu og mörgum virðist Ingibjörg Sólrún hafa stigið skrefið til fulls, yfir í siðspillingu þá sem Samfylkingin gagnrýndi hvað mest í stjórnarandstöðu.
Egill Helgason gerði að þessu góðlátlegt grín, en líkt og sjá má í athugasemdum var þjóðinni nóg boðið (líkt og svo oft áður).
Ingibjörg Sólrún telur að þurfi yngra fólk og konur í utanríkisþjónustuna.
Það vildi bara svo til að unga konan sem var ráðin er besta vinkona hennar.
(Egill Helgason 27.11 2008)
------
Gerðardómur - drógu Íslendingar sig úr samstarfinu?
Morgunblaðið skýrði frá því þann 13. nóvember að Icesave deilan hafi verið sett í gerðardóm þann 04.11 2008. Tveim dögum síðar hafi Íslendingar dregið sig úr samstarfinu.
Árni Mathiesen útskýrði ástæðu þess á eftirfarandi hátt.
Árni segir að eftir að fjármálaráðherrarnir hafi komið sér saman um gerðardóminn hafi embættismenn ESB tekið við málinu. Þeir hafi hins vegar verið algerlega andsnúnir því að niðurstaða gerðardómsins yrði bindandi, og breytt verkefninu í óformlegt lögfræðiálit. Þeir hafi að auki viljað víkka út umfjöllunarefni dómsins, og fjalla um aðgerðir íslensku ríkisstjórnarinnar í fjármálakreppunni, þar á meðal neyðarlög sem ríkisstjórnin setti. Engin leið var að sætta sig við það, segir Árni.
(MBL 13.11 2008)
Tveim dögum síðar staðhæfðu tveir menn sem sátu fundinn í Brussel að skýring Árna væri röng. Ekkert hefði breyst annað en afstaða Íslendinga.
Bæði sænski embættismaðurinn og franski sendiherrann á Íslandi, Olivier Mauvisseau, gefa aðra mynd af þessari atburðarás. Engir skilmálar samkomulagsins hafi breyst eftir að Árni gekk að því; þeir hafi allir verið uppi á borðinu.
(visir.is 15.11 2008)
------
Fjárfestingafélagið GIFT
Fjárfestingafélagið Gift, var stofnað utan um skuldbindingar Samvinnutrygginga í júní 2007. Tryggingartakar hjá Samvinnutryggingum á árunum 1987 - 1988, um 50.000 manns, eiga rétt á greiðslu frá félaginu vegna slita þess.
Þann 14.11 2008, birtist frétt á visir.is, hvar haldið er fram að eignir Giftar séu að engu orðnar. Þá er þess getið að Gift hafi staðið í fjárfestingum eftir að skilanefnd var falið að standa að endurgreiðslum.
Sérstakt fulltrúaráð skipaði í fyrra skilanefnd í félaginu sem átti að endurgreiða um það bil 50 þúsund fyrrverandi tryggingatökum Samvinnutrygginga hundrað þúsund krónur að meðaltali á mann. Ekkert hefur orðið af þeim endurgreiðslum og sterkar vísbendingar eru um að að svo verði ekki.
Þá átti að stofna öflugan líknar- og menningarsjóð en ekkert hefur bólað á honum. Enn fremur vekur það athygli að eftir að skilanefndin var skipuð til að standa að endurgreiðslunum hefur Gift staðið áfram í fjárfestingum.
(visir.is 14.11 2008)
Sigurður Guðjónsson, hæstaréttarlögmaður, segir hugsanlega tilefni til málsóknar af hálfu þeirra sem eiga inni greiðslur.
Hún [skilanefndin] á samkvæmt lögum og reglum að taka til sín eignir sem hún er að vinna við að búa til skil á og útdeila síðan verðmætunum til þeirra sem eiga hagsmuna að gæta. Hún átti ekki að heimila fjárglæframönnum úr Framsóknarflokknum, sem ráða öllu í Samvinnutryggingum, að stunda viðskipti með þessar eignir eftir að hún tók til starfa sem skilanefnd. Það var hins vegar raunin.
(Sigurður G. - VB 14.11 2008)
------
Bannað að lögsækja banka í greiðslustöðvun - brot á stjórnarskrá?
Þann 13. nóvember var breytingatillaga á Lögum um fjármálafyrirtæki nr. 161/2002 samþykkt á alþingi. Í nýsamþykktum lögum segir m.a.:
Dómsmál verður ekki höfðað gegn fjármálafyrirtæki meðan á greiðslustöðvun þess stendur nema mælt sé sérstaklega fyrir um heimild til þess í lögum eða um opinbert mál sé að ræða og krafist sé refsiviðurlaga sem ákveða má á hendur fjármálafyrirtæki. Má þá höfða mál í umdæmi héraðsdómstóls þess sem veitti heimild til greiðslustöðvunar.
Hafi dómsmál verið höfðað gegn fjármálafyrirtæki sem síðar er veitt heimild til greiðslustöðvunar, þá verður meðferð þess máls ekki fram haldið meðan á greiðslustöðvun stendur nema mælt sé sérstaklega fyrir um heimild til þess í lögum eða um opinbert mál sé að ræða og krafist sé refsiviðurlaga sem ákveða má á hendur fjármálafyrirtæki.
(Lög nr. 129 14. nóvember 2008 - 2. gr.)
Skömmu eftir þennan gjörning alþingis fór að bera á gagnrýni þess efnis að lögin væru brot á stjórnarskrá lýðveldisins.
Ragnar H. Hall, hæstaréttarlögmaður, gagnrýndi þetta harðlega í sjónvarpsþættinum "Ísland í dag".
"Ég tel að þar hafi menn brotið mjög gróflega gegn stjórnarskránni vegna þess að í lögunum er ákvæði sem bannar að mál sé höfðað gegn fjármálafyrirtækjum ef þau fara í greiðslustöðvun," sagði Ragnar.
Ragnar sagði að með lögfestingu Mannréttindasáttmála Evrópu hafi Íslendingar sett ákvæði í stjórnarskrána sem segi að hver maður eigi rétt á því að bera réttarágreining undir óháðan og sjálfstæðan dómstól án ástæðulausrar tafar. Nýju lögin séu því inngrip í þann rétt og um leið stjórnarskrárbrot.
Ragnar sagði að það færi ekki á milli mála að margir þingmenni hafi vitað þegar lögin voru sett að þau væru andstæðum þessum ákvæðum í stjórnarskránni.
(visir.is 18.11 2008)
------
Lán til Jóns Ásgeirs 119% af eigin fé þriggja banka?
Fréttamiðillinn Eyjan.is hefur eftir viðskiptaritinu T24.is að lán Kaupþings, Glitnis og Landsbanka til framkvæmdamannsins Jóns Ásgeirs, hafi numið 119% af samanlögðu eigin fé viðkomandi banka, í lok júní 2008.
Vefmiðillinn T24 segir að lán gömlu viðskiptabankanna þriggja til fyrirtækja Jóns Ásgeirs Jóhannessonar hafi numið 19% umfram bókfært eigið fé þeirra í lok júní í sumar. Davíð Oddsson seðlabanlastjóri sagði í ræðu á fundi Viðskiptaráðs í morgun að einum aðila - og átti þá við Jón Ásgeir - hefðu verið lánaðir þúsund milljarðar króna. Hann spurði hvernig í ósköpunum þetta hefði getað gerst.
(Eyjan.is 18.11 2008)
Jón Ásgeir svaraði þessu síðar sama dag, 18.11 2008.
Seðlabankastjóri er væntanlega að vísa til heildarskulda þriggja félaga sem ég og mín fjölskylda eigum mismunandi stóra eignarhluti í, sem eru Stoðir, Baugur og Landic Property. Þar erum við að tala um þrjú af tíu stærstu fyrirtækjum landsins og auðvitað eru þessi félög fjármögnuð að hluta til af viðskiptabönkum hér á landi, eins og öll íslensk fyrirtæki," segir Jón Ásgeir.
(visir.is 18.11 2008)
------
Vitir þú meira vil ég gjarnan heyra af því (heimilda krafist) og mun ég þá uppfæra þennan texta, ef mér sýnist þurfa ( Þetta tölvupóstfang er varið gegn ruslpósts þjörkum, Þú verður að hafa JavaScript virkt til að sjá það. ).
Tilvísa
Furl
Facebook
Vista PDF
Prenta
Senda